
حداقل یکمیلیون نفر از جمعیت این استان عمدتاً در روستاها فاقد شبکه آب هستند و نیازهایشان از برکهها و گودالهایی تأمین میشود که بهشدت وابسته به بارش است.شاخص دسترسی به شبکه آب در سیستان و بلوچستان ۷۰ است و در روستاها ۴۶ درصد؛ ایندرحالی است که به بنا به آمارهای وزارت نیرو، میانگین شاخص دسترسی به شبکه آب میان ۳۱ استان ایران ۹۰ درصد و فقط در روستاها ۷۰ است که سیستان و بلوچستان اختلافات فاحشی دارد. مدیرعامل آب و فاضلاب روستایی سیستان و بلوچستان میگوید: ۵۱ درصد جمعیت ۲ میلیون و ۷۷۵ هزارنفری سیستان و بلوچستان در روستاها زندگی میکنند، این استان ۵۵۹۴ روستای بالای ۲۰ خانوار دارد که تنها حدود ۲هزار و ۵۷۰ روستا به شبکه آبرسانی مداوم متصلاند و بقیه، بیش از ۳هزار روستا، یا بهصورت سقایی و تانکری آبرسانی میشوند و یا از همین سهمیه سقایی هم محروماند. عبدالاحد ریگی میافزاید: شرکت آب و فاضلاب روستایی این استان موفق شده میان ۳هزار روستایی که فاقد شبکه هستند، به هزار و ۲۵۷ روستا با ۲۵۱هزار نفر با ۱۱۱ تانکر آبرسانی کند و چیزی حدود ۲هزار روستا در انتظار آبرسانی سقاییاند.

بیش از ۷۰۰ هزار نفر در سیستان و بلوچستان آب ندارند
خبرگزاری هرانا – سیستان و بلوچستان کمترین شاخص دسترسی به شبکه آب در میان ۳۱ استان ایران را دارد، بر اساس برآورد وزارت نیرو میانگین دسترسی روستاهای کشور به شبکه آب ۷۰ درصد و در سیستان و بلوچستان ۴۶ درصد است. حداقل ۷۰۰ هزار نفر از جمعیت روستایی این استان شبکه آب ندارند و سقایی آبرسانی میشوند، این جمعیت در هزار و ۳۰۰ روستا ساکن هستند و با ۱۲۲ تانکر آبرسانی می شوند که سهمیه اندک ۱۵ لیتر برای هر فرد را در بر می گیرد. از آنجایی که این مقدار کفاف مصرف هر فرد را نمی دهد، بیشتر این مردم آب مورد نیاز خود را از چاه ها، هوتگ ها و برکه ها تامین می کنند که علاوه بر خطرات بهداشتی، تهدیدات جانی دیگری را نیز در پی دارد. در خردادماه سال جاری سه دانش آموز دختر در حین برداشت آب از یک هوتگ غرق شده و جان خود را از دست دادند. طی روزهای گذشته نیز یک دختربچه که برای تهیه آب به یک برکه نزدیک شده بود، مورد حمله تمساح ها قرار گرفت و به شدت زخمی شد.
به گزارش خبرگزاری هرانا به نقل از تسنیم، مشکل تامین آب آشامیدنی سالم برای حدود ۷۰۰ هزار نفر جمعیت روستایی سیستان و بلوچستان حالا معضل اصلی محرومترین استان ایران است، محرومیتی که به روایت سازمان هواشناسی با خشکسالی بسیار شدید ۶۱ درصدی وارد فاز تازه شده است.
مرکز ملی خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی برآورده کرده سیستان و بلوچستان سال گذشته خورشیدی رکورد خشکترین و کمبارشترین استان ایران را ثبت کرده است؛ صادق ضیائیان رئیس مرکز ملی خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی هم پیشتر گفته بود: طی ۱۱ ماه منتهی به اسفندماه ۹۷ ، استان سیستان و بلوچستان ۷۴ درصد کمبود بارش را داشت و در صدر استانهای کم بارش قرار گرفت.
با وجود بارشهای فراگیر و سیلآسای فروردین ماه ۹۸ اما سیستان و بلوچستان همچنان در صدر خشکترین استان ایران است؛ رئیس گروه تحقیقات هواشناسی سیستان و بلوچستان میگوید: بررسی شاخصها به ما میگوید همچنان ۶۱ درصد گستره سیستان و بلوچستان درگیر یک خشکسالی بسیار شدید است.خیلی بیشتر از استانهای دیگر.
الله بخش ریگی میافزاید: در فروردینماه امسال ۳۵ میلیلیتر در سیستان و بلوچستان باران باریده که ۳۱ درصد بارش یک سال آبی را شامل میشود، اما این بارش که عمدتا رگباری است تاثیری بر خشکسالی ندارد چرا که باید ۴۰ درصد بارشهای یکسال زارعی در ۴۰ درصد بازه زمانی همان سال ببارد تا تاثیرگذار باشد نه اینکه در یک بازه زمانی یک تا دو روزه ۳۰ درصد بارش یک سال ببارد.
وی همچنین می گوید: تعرق و تبخیر بیش از اندازه موجب میشود بارشهای کوتاه و پرتوان تاثیری بر خشکسالی نگذارد.
وزارت نیرو برآورد کرده سیستان و بلوچستان کمترین شاخص دسترسی به شبکه آب در میان ۳۱ استان ایران را دارد و شاخص دسترسیاش با متوسط کشوری اخلاف فاحشی دارد. برآوردهای وزارت نیرو میگوید میانگین شاخص دسترسی به شبکه آب در کشور ۹۰ درصد و در سیستان و بلوچستان ۷۰ درصد است،عمدتا به خاطر جمعیت روستایی آن، میانگین دسترسی روستاهای کشور به شبکه آب ۷۰ درصد و در سیستان و بلوچستان ۴۶ درصد است.
بنا به آمار مرکز تقسیمات کشوری وزارت کشور سیستان و بلوچستان، روستاییترین استان ایران است و چیزی بیش از ۵۱ درصد جمعیت ۲ میلیون و ۷۷۵ هزار نفری آن در روستاها زندگی میکنند، روستاهایی که مردمانش درمانده از آبرسانی با تانکر و منابع آب خدادادی نظیر هوتگ، برکه و گودالهای آب که با آب باران پر میشوند نیاز آبی شان را برطرف میکنند. آن طور معاون طرح و توسعه شرکت آب و فاضلاب روستایی سیستان و بلوچستان میگوید حداقل ۷۰۰ هزار نفر از جمعیت سیستان و بلوچستان در روستاها شبکه آب ندارند و سقایی آبرسانی میشوند.
حسن عابدی سرپرست معاونت طرح و توسعه آب و فاضلاب روستایی سیستان و بلوچستان میگوید: ۵ هزار و ۵۹۴ روستای بالای ۲۰ خانوار در سیستان و بلوچستان با حدود جمعیتی بیش از یک میلیون و پانصد هزار نفر است که از حیث تعداد و جمعیت بیشترین جمعیت روستایی ایران در میان ۳۱ استان کشور است.
وی میافزاید: تقریبا نصف این روستاها شبکه آب دارند و نصف بقیه ندارند، روستاهایی که شبکه آب ندارند یا با تانکر برایشان آب میبریم تا با چاهها و گودالهای دستساز خود آبشان را تامین میکنند.
سرپرست معاونت طرح و توسعه آب و فاضلاب روستایی سیستان و بلوچستان همچنین می گورد: هماکنون هزار و سیصد روستایی که شبکه آب ندارند با ۱۲۲ تانکر آبرسانی سقایی میشوند، سهمیه هرنفر برای آبرسانی سقایی حدود ۱۵ لیتر است که با توجه به سهمیه اندک چه روستایی که ما میتوانیم به آنها آبرسانی سقایی کنیم و چه آنهایی که نمیتوانیم عمده نیاز آبی شان را از همان چاهها، گودالها تامین میکنند.
عابدی تاکید میکند: برای آبرسانی مداوم و شبکهدار کردن حدود ۳ هزار روستای بدون شبکه، ۱۸ مجتمع آبرسانی در دست اجراست، برخی از این مجتمعها از سال ۸۶ آغاز شده و هنوز به بهرهبرداری نرسیده است، حداقل ۲ هزار میلیارد تومان برای تکمیل این مجتمعها نیاز است.
عبدالغفور ایرانژاد نماینده مردم جنوب بلوچستان در مجلس میگوید: بدهی انباشت به تانکرها و چاههای آب بخش خصوصی موجب میشود تانکرها ناگهان در اعتراض به طلب پرداخت نشدهشان آبرسانی را قطع کنند، این اعتراض و قطع مسبوق به سابقه هم است، تیرماه دو سال پیش آبشیرینکن پسابندر و تانکرهای آن بهخاطر بدهی ۱۵ ماههشان، سهمیه آبرسانی سقایی به چهار روستای پسابندر،گواتر،پست و بریس را قطع کردند.
وی میافزاید، هرچند سهمیه ۱۵ لیتری برای هر نفر برای روستاییان کفاف زندگی نمیدهد و باید حتما در کنارش از منابع آب خدادادی هم استفاده کنند اما این ۱۵ لیتر برای خورد و خوراک خوب است و بهداشتی است و از احیانا شیوع بیماری جلوگیری میکند.
بیماریهایی که با خوردن آب منابع خدادادی احتمالا فراگیر میشود، محمدنعیم امینی فرد رییس مجمع نمایندگان سیستان و بلوچستان پیشتر گفته بود: هوتگها، منابع آبی و برکههایی که در روستای بلوچستان مشترک استفاده میشود خطر یک اپیدمی عفونی میان روستاییان را تشدید میکند.
بیآبی در بلوچستان کم مشکل ندارد، قربانی هم میدهد؛ یسرا دلشب، منیره و مریم خدمتی تازهترین هایش؛ این سه دختر بچه ۹ ساله، اوایل خرداد ماه امسال،حدود یک ماه پیش، برای برداشتن آب به یکی از گودالهای دست ساز آب اصطلاحا هوتگ در روستای کمو بازار از توابع بخش پلان چابهار رفته بودند که داخلش افتادند و غرق شدند.
محمدنعیم امینی فرد رییس مجمع نمایندگان سیستان و بلوچستان در واکنش به اتفاق کموبازار گفت: این اتفاق تکراری بود و قبلا نظیر این مورد را داشتیم؛ اگر از طریق آبرسانی سیار آب مصرفی و مورد نیاز مردم تامین شود قطعا به هوتگها مراجعه نمیکنند که شاهد فاجعه ناگوار غرق شدن کودکان باشیم. این اتفاق ناشی از نقصان کمبود آب است و ما نتوانستیم آب آشامیدنی سالم را برای مردم تامین کنیم.
طی روزهای گذشته نیز یک دختربچه اهل روستای کشاری از توابع شهرستان سرباز که به دلیل قطعی آب شرب روستا، جهت برداشت آب به برکه محل زیست تمساح ها نزدیک شده بود، مورد حمله یک تمساح قرار گرفت و از ناحیه دست آسیب جدی دید.
یکمیلیون نفر در سیستان و بلوچستان آب ندارند/آیا انتقال آب از عمان به نتیجه میرسد؟
هرچند سیستان و بلوچستان، خراسانهای رضوی و جنوبی و هرمزگان در تنش آبی شدیداند وتنها در سیستان و بلوچستان حداقل یکمیلیون نفر دسترسی به شبکه ندارند اما بهنظر میرسد انتقال آب از عمان بهعنوان کارشناسیترین راهحل بحران بیآبی فعلاً به نتیجه نمیرسد.
به گزارش شمارسانه به نقل از تسنیم، بحران آب، خشکسالی و بیآبی؛ کلیدواژههایی که زیاد شنیده میشود، در ایرانی که با بحران جدی بیآبی دست و پنجه نرم میکند باید فکری کرد؛ راهحلهای زیادی ارائه شده از خرید و واردات آب از همسایگان تا استفاده از آبهای ژرف و انتقال آب از دریا؛ منطقیترین و کارشناسیترین راهحل شاید همان انتقال آب از دریاست تا جایی که وزارت نیرو بهطور ویژه به این موضوع اندیشیده و از سال ۹۳ مطالعات تأمین آب فلات مرکزی ایران از محل شیرینسازی آبهای عمان و خلیج فارس را در دستور کار قرار داده است و استانهای سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، خراسان رضوی و هرمزگان باتوجه به بحرانیشدن و تمام شدن منابعشان در اولویتاند.
انتقال آب از خلیج فارس اما شاید زیاد کارشناسی نباشد، مهدی آرمند کارشناس آب میگوید: با توجه به شرایط خشکسالی حاکم بر کشور و خشک شدن منابع آبی بهویژه در استانهایی که در تنش آبی شدیدند؛ ما چارهای جز انتقال آب از دریا بهعنوان گزینهای جدی برای مطالعه نداریم.
وی میافزاید: شرایط انتقال آب از عمان بهدلیل باز بودن و اقیانوسی بودن آن مناسب است اما از خلیج فارس و یا مثلاً دریای خزر که محیطهای نیمهبسته و بستهای هستند از نظر زیستمحیطی خیر.
آرمند تصریح میکند: کشورهای بسیاری با منابع آبی محدود به بحث استفاده و شیرینسازی آب ورود پیدا کردند و هماکنون کشورهایی مثل عربستان و امارات با ساخت آبشیرینکنهای مجهز تا مقیاس میلیون مترمکعب آب شیرینسازی میکنند، بنابراین این راهحل اثباتشده و تجربی است.
احتمال اجراییشدن انتقال آب از سال آینده
معاون محیط زیست دریایی سازمان حفاظت محیط زیست نیز انتقال آب از خلیج فارس را مردود میداند و در نشستی بهمیزبانی مدیران آبی سیستان و بلوچستان در چابهار میگوید: بررسیها نشان میدهد استانهایی مثل خراسان رضوی، هرمزگان و سیستان و بلوچستان که در تنش آبی جدیاند و تا سهسال آینده منابع آبی خود را از دست میدهند؛ هرچند ما گزینه انتقال آب را گزینه آخر میدانیم اما باید توجه داشت که با توجه به تمام شدن منابع چارهای برای انتقال نداریم، انتقال آب از دریای خزر و خلیج فارس را مردود دانستیم اما عمان بهدلیل باز بودن، عمق بالا و اتصال آزاد به اقیانوس شرایط بهتری دارد.
پروین فرشچی میافزاید: مطالعات انتقال آب از عمان به هرمزگان، سیستان و بلوچستان و خراسان رضوی از جمله مقدار آب، میزان سرمایهگذاری و نوع تکنولوژی بهکار گرفتهشده در حال اتمام است و باتوجه به نیاز موجود احتمالاً تا سال آینده عملیات اجرایی انتقال آب شروع خواهد شد. سه استانی که نام بردم در اولویتاند اما بهدلیل شرایط بدتر در سیستان و بلوچستان و مجاورت با عمان این استان در اولویت است.
سیستان و بلوچستان در اولویت انتقال؛ یکمیلیون نفر شبکه آب ندارند
سیستان و بلوچستان همانطور که معاون محیط زیست میگوید شرایط بهمراتب بدتری را در بحران آب میان استانهای پرتنش دارد؛ صادق ضیائیان رئیس مرکز ملی خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی میگوید: متأسفانه طی ۱۱ ماه گذشته، استان سیستان و بلوچستان ۷۴ درصد کمبود بارش را داشت و در صدر استانهای کمبارش قرار گرفت.
عبدالرحمان شهنوازی مدیرکل مدیریت بحران استانداری سیستان و بلوچستان نیز میگوید: خشکسالیهای بیسابقه سیستان و بلوچستان امسال به اوج خود رسیده و هماکنون ۱۰۰ درصد مساحت سیستان و بلوچستان دچار خشکسالی از درجههای خیلی شدید، شدید و متوسط شده است.
سیستان و بلوچستان درحالی کمبارشترین و خشکترین استان ایران است که حداقل یکمیلیون نفر از جمعیت این استان عمدتاً در روستاها فاقد شبکه آب هستند و نیازهایشان از برکهها و گودالهایی تأمین میشود که بهشدت وابسته به بارش است.
شاخص دسترسی به شبکه آب در سیستان و بلوچستان ۷۰ است و در روستاها ۴۶ درصد؛ ایندرحالی است که به بنا به آمارهای وزارت نیرو، میانگین شاخص دسترسی به شبکه آب میان ۳۱ استان ایران ۹۰ درصد و فقط در روستاها ۷۰ است که سیستان و بلوچستان اختلافات فاحشی دارد.
مدیرعامل آب و فاضلاب روستایی سیستان و بلوچستان میگوید: ۵۱ درصد جمعیت ۲ میلیون و ۷۷۵ هزارنفری سیستان و بلوچستان در روستاها زندگی میکنند، این استان ۵۵۹۴ روستای بالای ۲۰ خانوار دارد که تنها حدود ۲هزار و ۵۷۰ روستا به شبکه آبرسانی مداوم متصلاند و بقیه، بیش از ۳هزار روستا، یا بهصورت سقایی و تانکری آبرسانی میشوند و یا از همین سهمیه سقایی هم محروماند.
عبدالاحد ریگی میافزاید: شرکت آب و فاضلاب روستایی این استان موفق شده میان ۳هزار روستایی که فاقد شبکه هستند، به هزار و ۲۵۷ روستا با ۲۵۱هزار نفر با ۱۱۱ تانکر آبرسانی کند و چیزی حدود ۲هزار روستا در انتظار آبرسانی سقاییاند.
از طرفی سیستان و بلوچستان تنها استانی است که بسیاری از شهرهای آنهم شاخصهای خیلی پایینی در دسترسی به آب دارند از جمله مرکز، زاهدان، ۳۰ درصد جمعیت مرکز سیستان و بلوچستان، زاهدان، فاقد شبکه آب هستند. شرایط در مراکز جمعیتی دیگر همچون چابهار هم بدتر است؛ بهگواه آمار شرکت آبوفاضلاب شهری سیستان و بلوچستان، از جمعیت ۱۲۰ هزارنفری شهر چابهار تنها ۵۰ هزار نفر به شبکه آب دسترسی دارند؛ این آمارها نشان میدهد بهخلاف استانهای دیگر ایران که بهتازگی وارد تنش آبی شدند؛ حداقل یکمیلیون نفر و عمدتاً روستایی در سیستان و بلوچستان در تنش آبی بودند و حالا بر اثر خشکسالیها وارد تنش آبی شدید و خیلی شدید شدهاند.
https://shomarasane.com/1397/08/07/%DB%8C%DA%A9%E2%80%8C%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%88%D9%86-%D9%86%D9%81%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%A8%D9%84%D9%88%DA%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D8%A8/

