تداوم انفجار معادن طلا در تفتان؛ تشدید آلودگی و تخریب محیط زیست
امروز دوشنبه ۳ شهریورماه ۱۴۰۴، انفجارهای پیاپی در معادن طلای تفتان، بهویژه معدن «مادپتی»، ادامه یافت، اقدامی که به گفته مردم محلی، توسط شرکتهای وابسته به سپاه پاسداران انجام میشود و موجب آلودگی شدید هوا، تخریب محیط زیست و نابودی پوشش گیاهی منطقه شده است.
شهروندان منطقه با ابراز نگرانی گفتهاند این انفجارها سلامت مردم را تهدید کرده و زیستبوم بکر کوه تفتان، منابع آب و زمینهای کشاورزی را در معرض نابودی قرار داده است. در سالهای اخیر، اهالی بارها هشدار دادهاند که فعالیت این معادن سبب خشکشدن چشمهها، پراکندگی گردوغبار، از بین رفتن درختان کهنسال و حتی تشدید فعالیتهای آتشفشانی در تفتان شده است.
روز ۳۰ مردادماه ۱۴۰۴، مولوی عبدالحمید در سفر به شهرستان تفتان و در جمع مردم روستای «کوته» نسبت به غارت منابع منطقه انتقاد کرد و گفت: «در هر طرحی از جمله معادن، کشاورزی و پروژههای اقتصادی، مردم باید سهیم باشند و منافع به آنان بازگردد؛ اما در بلوچستان هیچ زیرساختی وجود ندارد و درآمد این معادن نیز در خود منطقه هزینه نمیشود.»
مردم بلوچ در سالهای گذشته بارها با تجمع در برابر معادن تفتان، مخالفت خود را با ادامه استخراج اعلام کرده و حتی مانع فعالیت پیمانکاران شدهاند. معتمدین و فعالان اجتماعی نیز بارها هشدار دادهاند که نادیده گرفتن نظر مردم، پیامدهای جبرانناپذیری برای نسلهای آینده خواهد داشت.
با وجود این اعتراضات، فشارهای امنیتی بر معترضان و حتی بازداشت برخی از آنان، روند فعالیت این معادن متوقف نشده است. ادامه انفجارها و تخریب محیط زیست در تفتان اکنون به نشانهای آشکار از غارت منابع طبیعی سیستان و بلوچستان و محروم نگه داشتن مردم این سرزمین تبدیل شده است.
تداوم انفجار و استخراج معادن طلا در تفتان بدون در نظر گرفتن منافع مردم بومی، مصداق بارز نقض حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی شهروندان بلوچ است. مطابق اصل ۵۰ قانون اساسی ایران و نیز کنوانسیونهای بینالمللی حفاظت از محیط زیست، دولتها موظفاند ضمن صیانت از منابع طبیعی، در بهرهبرداری از آن منافع جامعه محلی را در نظر بگیرند. بیتوجهی به خواست و حقوق مردم، تخریب محیط زیست و حذف شهروندان بلوچ از حق مشارکت در مدیریت منابع، چرخهای از محرومیت ساختاری و بیاعتمادی اجتماعی را بازتولید میکند که میتواند به گسترش بحرانهای انسانی و زیستمحیطی در منطقه بینجامد./گزارش از حال وش/